Wetenschapsfanatici
Onlangs gelezen in een lezersbrief in den humo:
Wetenschap bedrijven is helemaal geen kwestie van overtuiging, wel van bewezen feiten. (...) Net zoals bij de godsdienst en andere fictie ligt de bewijslast niet bij de wetenschap, maar bij de 'believers'.
Pardon? Bewezen feiten? Ik vrees dat de schrijver van deze brief alweer fanatiek een houvast probeert te vinden in een wereld waar deze stuk voor stuk afbrokkelen.
Wetenschap is en blijft een zaak van probabiliteit. Er is geen enkel wetenschappelijk feit waarvan men absoluut zeker kan zijn. Deze zogenaamde bewijzen blijven inductief, en dus inherent onzeker.
Heden ten dage kan men nog steeds niet met honderd procent zekerheid beweren dat de zwaartekracht morgen nog zal actief zijn. Men kan dat vermoeden, en met een vrij hoge probabiliteit, maar men kan dat niet met absolute zekerheid stellen.
Dit tekstje impliceert ook dat bijvoorbeeld de snarentheorie geen wetenschap is; hij is immers niet bewezen.
De brief gaat dan voort met een statement om u tegen te zeggen. "Godsdienst en andere fictie" - welnu, iemand die godsdienst fictie noemt, heeft vermoedelijk nog niet goed om zich heen gekeken. Inquisities, zelfmoordaanslagen, eucharistievieringen, moskeën, allemaal fictie? Of God nu al dan niet bestaat, is irrelevant voor de bewering of godsdienst al dan niet bestaat. Kijk eens rond. De wereld baadt in godsdienst. Men kan er niet om heen.
"De bewijslast ligt niet bij de wetenschap" - ik ga akkoord en stel: "De bewijslast ligt niet bij de godsdienst."
Van wat voor arrogantie getuigt het om te stellen: "Wij moeten onze theorie niet bewijzen, u de uwe wel." Hoezo, de wetenschap bewijst zijn theorieën? Inderdaad, zij bewijst deze inductief. Net zoals religie dat doet.
Feit blijft dat de wetenschappelijke benadering succesvoller is. Wetenschappelijke benaderingen zijn probabeler dan godsdienstige. Maar geen enkele wetenschappelijke theorie heeft ooit het bestaan van God kunnen weerleggen.
Blijf sceptisch, fanatici van de wetenschap. Ook tegenover jezelf.


4 Comments:
Je vergeet het belangrijkste argument : harde bewijzen zijn voor geen van beiden noodzakelijk. Wetenschap heeft niet de behoefte (in tegenstelling tot wat velen denken) om dingen hard te bewijzen. Wetenschap stelt enkel een model op om de werkelijkheid zoals we ze waarnemen te verklaren. De natuur denkt immers niet in fysische vectoren en krachten enzo, tis enkel een manier voor ons om het voor te stellen en aan de hand daarvan voorspellingen te doen, en daar slaagt het goed in. Hetzelfde natuurlijk voor godsdienst (en filosofie, maar daar durf ek mij nie over uitspreken :p). Of God nu echt bestaat of nie doet er niet toe, het werpt wel interessante stof op om over na te denken, het heeft dus wel zijn nut
Beste,
Het is discutabel te stellen dat wetenschap een zaak is van probabiliteit. In se is het dat inderdaad. Vaak echter is de ímprobabiliteit van een "wetenschappelijk feit" zo klein, dat we wel degelijk van een zekerheid mogen spreken. Het zij ahw een limietgeval; waarschijnlijkheid oneindig.
Kijk, wel vaker in de wetenschap werkt men met benaderingen, in alle mogelijke contexten. Die benaderingen zijn zo goed, dat de afwijking onmerkbaar klein is. Vergeleken met de schaal waarop wij leven: oneindig klein, en dus irrelevant.
U zegt dat men slechts met een hoge, doch niet volledige probabiliteit kan poneren dat de zwaartekracht er morgen nog is. Afgezien van het feit dat zwaartekracht natuurlijk slechts een illusie is ten gevolge van de gekromde ruimtetijd, is het wel zo dat de zekerheid waarmee men dat kan stellen verhoudingsgewijs oneindig is. Theoretisch geen zekerheid, maar praktisch gezien zeker en vast wel.
Ik zie niet in wat het nut of het doel is van het getier van heren filosofiefanatici dat "we er eigenlijk niet zeker van kunnen zijn". Die (verwaarloosbare) onzekerheid heeft geen enkele invloed op onze wetenschap en onze wereld.
Een leuk voorbeeldje.
Strikt genomen is het mogelijk dat een steen die op de grond ligt zijn inwendige energie in kinetische energie omzet en spontaan begint te stijgen. De tweede hoofdwet der thermodynamica zegt echter wel dat de natuur steeds streeft naar hogere entropie, nooit omgekeerd. Een omhooog vallende steen verlaagd zijn entropie dus dit druist in tegen die wet. Nochtans is het niet uitgesloten. Alleen heel onwaarschijnlijk.
Stel dat de steen een systeem van 100 moleculen voorstelt (waanzinnig kleine steen is dat). De kans op hogergenoemd verschijnsel is 1 op 10^29. Een steen omvat al gauw miljarden moleculen - doe het rekenwerk maar.
Neen, theoretisch gezien kunnen we niet zeker zijn dat de steen niet spontaan omhoog zal vallen, de kans op het tegendeel is 1 op 10^99999.... dat is núl!
Net als hogergenoemde wet zijn ook bv de wetten van newton onderhevig aan uw inherente onzekerheid. Correctie: uw inherente extreem kleine onzekerheid. Als die onzekerheid echt héél klein wordt, is het nodig deze gelijk te stellen aan nul. Zo'n onwaarschijnlijke gebeurtenissen gebeuren nu eenmaal niet. M.i. zelfs niet "heel misschien". Snelheid kent zijn grens bij de lichtsnelheid, en zo kent onwaarschijnlijkheid ook zijn grens.
Dat alles impliceert dan weer dat het helemaal niet arrogant is als een wetenschapper stelt dat het aan gelovigen is het bestaan van god aan te tonen, eerder dan dat de wetenschaper zijn niet-bestaan moeten aantonen. Bovendien is dat niet meer dan logisch.
Gefundeerde wetenschap, gefundeerd op, als je wil, erg waarschijnlijke waarschijnlijkheden, heeft geen reden om aan te nemen dat god bestaat. De funderingen van gelovigen daarentegen, kennen een veel grotere onwaarschijnlijkheid, helemaal niet gelijk te stellen aan nul.
Tot slot wil ik er nog aan toe voegen dat u de meneer uit humo op een bepaald puntje misverstaan hebt (al is dat te wijten aan diens jammerlijke woordkeuze). Waar de humo-lezer godsdienst fictie noemde, refereerde die volgens mij eerder naar de hoger genoemde onwaarschijnlijkheid in haar funderingen en haar leer, eerder dan naar het feitelijke godsdientige dagelijkse leven. Meneer is vast niet zo hersendood te geloven dat "godsdienst" niet bestaat (ik bedoel, hij is vast op de hoogte van het bestaan van kerken, eucharistie, de paus, zelfmoordterroristen en dergelijke meer). Het verbaasd mij dat u dat niet doorhad.
Hopelijk kon mijn reactie enige bijdrage leveren,
vriendelijke groeten
Hoewel u op een groot aantal punten gelijk heeft, en dat ik moet toegeven de kritiek op zijn "godsdienst als fictie" om literaire redenen heb toegevoegd, blijf ik erbij dat, ook al geloof ik zelf niet, het arrogant is om de mogelijkheid van het bestaan van God als onmogelijk van de hand te doen. Over dit heeft de wetenschap nog niets weten te beweren. De wetenschap heeft enkele godsconcepties weten af te wijzen, maar niet alle. Ik blijf erbij: het is niet aan de gelovigen om hun God te bewijzen. Dat is volstrekt onnoodzakelijk, alsook zijn wij mensen vermoedelijk niet competent genoeg om het te bewijzen. Noch is de wetenschap momenteel competent genoeg om het te weerleggen. Persoonlijk denk ik dat het nimmer weerlegbaar, noch aantoonbaar zal zijn. Het blijft een kwestie van geloof, van eeuwige twijfel; niet van zekerheid.
Ook al zijn de wetenschappelijke theorieën sterk probabel, en inderdaad in de mate die u stelt, toch blijft het tegendeel mogelijk. Men mag dit niet vergeten.
Dit geldt voornamelijk voor wetenschappelijke theorieën die infeite nog onvoldoende bewijzen hebben. Hier daalt de probabiliteit plots enorm.
Ik zal niet verder ingaan op mijn oorspronkelijk voorbeeld over ruimte-tijd, aangezien ik er overduidelijk niet voldoende van af weet. Ik zal me er later eens in verdiepen.
Overlaatst zag ik een krantenkop staan "Bidden helpt niet". Vol argwaan (ik ben immers een moslim) heb ik het artikel toch gelezen en er werd zogezegd "bewezen" dat bidden niet helpt in geval van operaties bijvoorbeeld. Een agnosticus zou dit zonder moeite voor waar aannemen; een gelovige daarentegen zal hier zware kritiek op hebben.
De wetenschap heeft ons ver vooruit geholpen; zonder wetenschap geen civilizatie. Maar ik vind dat de wetenschap zich niet moet bezighouden met bewijzen dat er geen God bestaat, dat bidden niet helpt, e.d.
Goed, laat niet-gelovigen beweren en geloven wat ze willen, maar effectief willen bewijzen dat bidden niet helpt is onzin. Een gelovige moet niet beschouwd worden als een gevangene, volkomen afhankelijk van een god. Een godsdienst volgen is leven volgens een bepaalde levenswijze met bepaalde normen. Ik mag geen alcohol drinken van mijn geloof of varkensvlees eten. Niet-gelovigen bekijken me dan bijgevolg vaak "scheef" en vragen zich af waarom ik ook naar die domme godsdienst luister. Dan zeg ik dat ik nu eenmaal zo ben opgevoed en dat ik zo ben wie ik ben. Bovendien is het sinds een aantal jaren mijn eigen keus om geen alcohol te drinken of varkensvlees te eten, daar zit mijn geloof maar voor een klein deel tussen.
Iemand die gelooft is ervan overtuigd dat iemand van bovenaf hem bijstaat. Wanneer iemand dan bidt voor iemand anders, dan geeft hem dat een goed en veilig gevoel dat alles in orde zal komen. Zelfs moest er helemaal geen God bestaan dan zou het alleszins nog steeds iets psychologisch zijn waardoor mensen zich beter voelen na een gebed...en dat hoef je mensen toch niet te ontnemen door te "bewijzen" dat bidden niet helpt?
Een godsdienst kan het goede bovenhalen in mensen, kan mensen beletten domme dingen te doen (zoals drugs nemen, wat de islam verbiedt. Goed er zijn "moslims" die zich niet aan die regels houden, maar dat zijn dan ook geen moslims meer...), enz.
Uiteraard zijn er dan ook de extremisten die dan met aanslagen beginnen enzo, maar die mag je niet als symbool stellen voor de hele moslimgemeenschap, wat de meeste mensen nochtans wel doen. Maar ik dwaal af van de essentie.
Mijn standpunt is: hou wetenschap en geloof uit elkaar. Er moet helemaal niets bewezen worden tegenover elkaar. Een wetenschapper hoeft mij niet te overtuigen dat er ooit een big-bang heeft plaatsgevonden, de kans dat dat lukt is onwaarschijnlijk klein. Ik zelf hoef ook niet te bewijzen dat Allah bestaat. Mijn enige bewijs daarvoor is de Koran, maar als ik dat als bewijs geef dan word ik gewoon uitgelachen omdat die onwetenden menen dat elke idioot zo een boek kan schrijven. Niets is minder waar.
Het zijn diegenen die absoluut niets over de islam en de koran weten die zoiets zeggen...en daar kan ik me mateloos aan ergeren. Ik die moet bewijzen dat er een God is, maar wel zomaar voor waar moet aannemen dat ooit alle materie was samengeperst (door een ongekende druk), dat dat spontaan explodeerde en wij bijgevolg zijn ontstaan.
Een reactie posten
<< Home